سال ۲۰۲۶ سیامین سالگرد Resident Evil است و کپکام این مناسبت را با برنامههای مختلف جشن گرفته؛ از انتشار آثار هنری ویژهی سیسالگی گرفته تا عرضهی Resident Evil Requiem و فیلم تازهای به کارگردانی زکری کرگر (Zach Cregger).
اولین Resident Evil در سال ۱۹۹۶ منتشر شد و نقش مهمی در تثبیت سبک بقای وحشت داشت. سه دهه بعد، این بازی هنوز یکی از مهمترین آثار مجموعه است؛ با این تفاوت که امروز برای تجربهی آن فقط یک انتخاب نداریم.
از نسخهی اصلی پلیاستیشن و Director’s Cut گرفته تا پورتهای سگا ساترن، کامپیوتر و بازسازی سال ۲۰۰۲، Resident Evil بارها با تغییرات کوچک و بزرگ دوباره منتشر شده است. تفاوت این نسخهها فقط به گرافیک محدود نمیشود؛ محتوا، کنترل، درجه سختی، کیفیت اجرا و حتی دسترسی امروزی به آنها متفاوت است.
در این مطلب، هفت نسخهی مهم Resident Evil را از ضعیفترین تا بهترین رتبهبندی میکنیم تا ببینیم سی سال بعد از انتشار بازی اصلی، بهترین راه برای ورود دوباره به عمارت اسپنسر کدام است.
در میان این نسخهها، بازسازی سال ۲۰۰۲ و انتشارهای جدیدتر آن همچنان از کاملترین راههای تجربهی داستان نخست Resident Evil محسوب میشوند؛ بازسازیای که بدون کنار گذاشتن هویت نسخهی اصلی، محیطها، دشمنان و بخشهای تازهای به آن اضافه کرد. اما بعضی از انتشارهای قدیمیتر امروز بیشتر ارزش تاریخی و کلکسیونی دارند و برای بازیکنی که فقط میخواهد Resident Evil را تجربه کند، انتخابهای بهتری وجود دارد.
نسخه اورجینال ۱۹۹۶؛ بیشتر برای کلکسیونرها
نسخه اصلی Resident Evil هنوز ارزش تاریخی زیادی دارد، اما برای کسی که امروز میخواهد برای اولینبار به عمارت اسپنسر برگردد، بهترین انتخاب نیست. این نسخه در مقایسه با انتشارهای بعدی محتوای کمتری دارد و نسخه آمریکای شمالی نیز تغییراتی داشت که تجربه را دشوارتر میکرد.
یکی از مهمترین تفاوتها حذف قابلیت auto-aim در نسخه آمریکایی بود؛ تغییری که مبارزه با دشمنان سریعتر، بهخصوص هانترها، را سختتر میکرد. میزان مهمات و آیتمهای ذخیره نیز در این نسخه محدودتر بود. این تغییرات معمولاً به بازار اجاره بازی در آمریکا نسبت داده میشوند؛ ناشران آن دوره نمیخواستند بازیکنان بتوانند بازی را در یک آخر هفته اجاره و تمام کنند.
ارزش اصلی این نسخه امروز بیشتر جنبه تاریخی و کلکسیونی دارد. نسخههای سالم و کامل انتشار اولیه با جعبه Long Box میتوانند در بازار دستدوم با قیمتهای بالایی معامله شوند؛ در حالی که برای تجربه خود بازی، انتشارهای بعدی امکانات و محتوای بیشتری ارائه میکنند.
Resident Evil سال ۱۹۹۶ همچنان نقطه آغاز یکی از مهمترین مجموعههای ترسناک بازیهای ویدیویی است، اما سی سال بعد، راههای راحتتر و کاملتری برای تجربه همان ماجرا وجود دارد.

نسخهی Director’s Cut Dual Shock؛ یک مشکل بزرگ
نزدیکترین نسخه به بدترین رتبه، اما نه خودِ آن، نسخهی PS1 با عنوان Director’s Cut Dual Shock Version است. این نسخه تقریباً تمام محتوای Director’s Cut استاندارد را دارد، از جمله حالتهای Beginner و Advanced. مشکل اصلیاش یک موسیقی متن کاملاً تازه است که موموری ساموراگوچی (در واقع نویسندهی واقعیاش شخصی به نام تاکاشی نییگاکی بود) ساخته و نتیجه فاجعه از آب درآمده؛ تمام حس و حال بازی را از بین میبرد و بیشتر ترکهایش ضعیفاند، از جمله موسیقی بدنام زیرزمین عمارت.
نسخه Saturn؛ خوب اما گران
پورت Sega Saturn یکی از متفاوتترین نسخههای Resident Evil کلاسیک است. هستهی بازی همان تجربهی اصلی را حفظ میکند، اما چند محتوای اختصاصی دارد که باعث شده این نسخه هنوز برای طرفداران قدیمی مجموعه جذاب باشد.
مهمترین افزوده، حالت Battle Game است؛ حالتی که بازیکن را در مجموعهای از اتاقها مقابل دشمنان مختلف قرار میدهد و در نهایت به مبارزه با Golden Tyrant میرسد. نسخه Saturn همچنین چند تفاوت و غافلگیری کوچک در بخش داستانی و دشمنان دارد که در نسخه اصلی پلیاستیشن دیده نمیشوند.
با این حال، این پورت از نظر فنی بهترین راه تجربه بازی نیست. زمان بارگذاری طولانیتر، کیفیت بصری متفاوت و نبود auto-aim در کنار محدودیتهای سختافزاری Saturn باعث میشوند نسخههای دیگر تجربه روانتری ارائه دهند.
مشکل اصلی اما دسترسی است. نسخه فیزیکی Saturn کمیاب و در بازار کلکسیونرها گران است؛ بنابراین پرداخت مبلغ بالا برای تجربه آن چندان منطقی نیست، مگر اینکه مشخصاً دنبال محتوای اختصاصی این نسخه یا تکمیل کلکسیون Resident Evil باشید.

نسخه پیسی؛ یکی از بهترین پورتهای کلاسیک
نسخه پیسی Resident Evil یکی از راحتترین راهها برای تجربه نسخه کلاسیک بازی است؛ بهخصوص حالا که انتشار آن روی GOG، اجرای بازی روی سیستمهای جدید و استفاده از کنترلرهای مدرن را سادهتر کرده است.
این پورت چند ویژگی منحصربهفرد هم دارد. نسخه پیسی شامل سلاحهای اختصاصی برای کریس و جیل است و امکان رد کردن انیمیشن معروف باز شدن درها را فراهم میکند؛ قابلیتی که سرعت رفتوآمد در عمارت را به شکل محسوسی افزایش میدهد. کیفیت تصویر و مدلهای شخصیتها نیز در بعضی بخشها نسبت به نسخه اصلی پلیاستیشن واضحتر هستند.
یکی دیگر از نکات جالب، نسخه کاملتر و رنگی ویدیوی آغازین بازی است که در انتشارهای غربی کنسولی با سانسور و تغییراتی همراه شده بود.
با این حال، نسخه پیسی از نظر محتوا به گستردگی بعضی انتشارهای بعدی نیست. خبری از حالتهایی مثل Beginner و Advanced در Director’s Cut یا Battle Game نسخه Saturn نیست و در اصل همان کمپین اصلی را با چند بهبود و ویژگی اختصاصی ارائه میکند.
در نتیجه، اگر هدف تجربهای نزدیک به Resident Evil سال ۱۹۹۶ روی سختافزار امروزی باشد، نسخه GOG یکی از در دسترسترین انتخابهاست؛ اما از نظر محتوای اضافه، کاملترین نسخه Resident Evil کلاسیک محسوب نمیشود.

Director’s Cut؛ بهترین نسخه از تجربه کلاسیک
اگر میخواهید Resident Evil را تا حد ممکن نزدیک به شکل کلاسیک آن تجربه کنید، Director’s Cut یکی از بهترین انتخابهاست. البته بهتر است آن را با نسخهی بعدی Director’s Cut: Dual Shock Version اشتباه نگیرید؛ نسخهای که موسیقی متفاوت و بحثبرانگیزش جای ساندترک اصلی را گرفت.
Director’s Cut علاوه بر کمپین اصلی، حالتهای Beginner و Advanced و لباسهای تازهای به بازی اضافه میکند. جذابترین بخش، حالت Advanced است که تجربهی آشنای عمارت اسپنسر را تغییر میدهد؛ جای آیتمها و دشمنان عوض شده، بعضی غافلگیریهای تازه به بازی اضافه شدهاند و درجه سختی نیز افزایش پیدا کرده است.
همین تغییرات باعث میشوند Advanced صرفاً یک درجه سختی بالاتر نباشد و حتی بازیکنانی که نسخه اصلی را از حفظ هستند، مجبور شوند دوباره با احتیاط عمارت را جستوجو کنند.
Director’s Cut امروز هم از طریق سرویسهای جدید پلیاستیشن در دسترس قرار گرفته و برای کسانی که میخواهند نسخه سال ۱۹۹۶ را بدون تغییرات اساسی یک بازسازی تجربه کنند، یکی از کاملترین گزینههاست. ریمیک سال ۲۰۰۲ بازی کاملتر و مدرنتری است، اما برای تجربهی Resident Evil با همان طراحی، دوربین ثابت و ظاهر دوران پلیاستیشن، Director’s Cut همچنان انتخاب بسیار خوبی است.

Deadly Silence؛ بهترین نسخه دستی
Resident Evil: Deadly Silence برای نینتندو DS یکی از متفاوتترین پورتهای نسخه کلاسیک است؛ چون هم چند بهبود مهم در کنترل و رابط کاربری ایجاد میکند و هم محتوای تازهای به بازی اضافه میکند.
در این نسخه چاقو همیشه با یک دکمه در دسترس است، انیمیشن باز شدن درها و میانپردهها را میتوان رد کرد و قابلیت چرخش سریع ۱۸۰ درجه نیز به بازی اضافه شده است. این تغییرات کوچک باعث میشوند کنترل و رفتوآمد در عمارت نسبت به نسخه اصلی سریعتر و راحتتر باشد.
مهمترین ویژگی Deadly Silence حالت Rebirth است. این حالت جای دشمنان و آیتمها را تغییر میدهد و مجموعهای از پازلها و بخشهای تعاملی تازه را با استفاده از صفحه لمسی نینتندو DS به بازی اضافه میکند. در نتیجه حتی برای کسی که Resident Evil کلاسیک را چند بار تمام کرده، Rebirth میتواند تجربه متفاوتی باشد.
محدودیت اصلی، سختافزار نینتندو DS و صفحه کوچک آن است که طبیعتاً نمیتواند کیفیت بصری نسخههای خانگی را ارائه دهد. نسخه فیزیکی بازی نیز امروز کمیاب و گران شده است.
با این حال، ترکیب محتوای تازه با بهبودهای کاربردی باعث شده Deadly Silence همچنان یکی از کاملترین پورتهای Resident Evil کلاسیک و بهترین گزینه برای تجربه آن روی یک کنسول دستی باشد.

بازسازی گیمکیوب؛ بهترین راه تجربه Resident Evil اول
بازسازی Resident Evil که سال ۲۰۰۲ برای گیمکیوب منتشر شد، فقط ظاهر نسخهی ۱۹۹۶ را بهروز نکرد؛ بلکه تقریباً تمام بخشهای آن را گسترش داد و به همین دلیل هنوز یکی از تحسینشدهترین بازسازیهای مجموعه محسوب میشود.
عمارت اسپنسر در این نسخه بزرگتر و پیچیدهتر شده، معماها و بخشهای داستانی تازهای به بازی اضافه شدهاند و دشمنانی مثل Crimson Head بازیکن را مجبور میکنند با دقت بیشتری مهمات، مسیر حرکت و منابعش را مدیریت کند. در عین حال، دوربینهای ثابت، مدیریت محدود آیتمها و ساختار اصلی بقای وحشت نسخهی کلاسیک حفظ شدهاند.
نتیجه اثری است که هویت Resident Evil سال ۱۹۹۶ را نگه میدارد، اما تقریباً در همه زمینهها تجربهای کاملتر ارائه میکند. اگر هدف آشنایی با داستان نخست Resident Evil و عمارت اسپنسر باشد، بازسازی ۲۰۰۲ هنوز یکی از بهترین انتخابهاست؛ حتی برای کسانی که نسخهی اصلی پلیاستیشن را قبلاً تجربه کردهاند.

اما کدام نسخه از بازسازی را باید بازی کرد؟ نسخهی اصلی گیمکیوب هنوز انتخاب خوبی است، اما نسخهی پیسی امکانات بیشتری در اختیار بازیکن میگذارد؛ از فریمریت بالاتر و گزینههای کنترلی و تصویری بیشتر گرفته تا پشتیبانی از مودها.
البته پسزمینههای از پیش رندرشده در این پورت همیشه کیفیت ایدهآلی ندارند، اما مودهایی مثل REupscale میتوانند تا حد زیادی این مشکل را برطرف کنند. برای حفظ قاببندی اصلی بازی نیز نسبت تصویر ۴:۳ انتخاب بهتری است.
در نهایت، نسخهی پیسی بازسازی ۲۰۰۲ یکی از بهترین راههای تجربهی Resident Evil اول است؛ Deadly Silence بهترین انتخاب دستی و Director’s Cut بهترین گزینه برای تجربهای نزدیکتر به نسخهی کلاسیک محسوب میشوند.


